Transparantie wachttijdrapportage
Hoe inzichtelijk zijn de gepubliceerde wachttijden in de genderzorg, en welke verbeterpunten zijn er?
Wat goed gaat
Amsterdam UMC publiceert op zijn website een wachttijdenoverzicht (indicatie oktober 2026) (bron). De Kwartiermaker Transgenderzorg kreeg in oktober 2018 de opdracht knelpunten aan te pakken en bracht voortgangsbrieven uit; de opdracht liep eind 2022 af (bron). Patiëntenvereniging Transvisie publiceert op de Transgender Wegwijzer elke maand de actuele wachttijden voor het eerste contact en voor diagnostiek en indicatiestelling (bron).
Aandachtspunten
- Voor specialistische genderzorg aan jeugdigen onder de 18 zijn volgens een kabinetsantwoord van december 2024 geen actuele cijfers over aantallen wachtenden en gemiddelde wachttijden bekend; die worden landelijk niet bijgehouden (bron).
- Een deel van de wachtenden staat bij meerdere aanbieders op een wachtlijst: in het onderzoek van de kwartiermaker was dat bijna de helft van de 727 respondenten (bron).
- Nederland heeft geen centraal verwijzingsregister (bron).
Wat dit voor de burger betekent
Wie zich orienteert op een aanmelding kan vooraf vrijwel niet inschatten hoe lang het hele traject duurt. Dat raakt aan informed consent: een burger die instemt met aanmelding bij een umc weet niet of er 1, 3 of 6 jaar tot een eventuele operatie verloopt, en kan dat niet toetsen aan publieke cijfers.
Aanbevolen
Een uniforme rapportage met afzonderlijke cijfers voor intake, diagnose, start hormonen, eerste chirurgie en eindpunt traject, per leeftijdsgroep en per kliniek, zou inzicht versterken. Zie ook wachttijd per kliniek en intake versus behandeling.
Bronnen
NZa wachttijden